برآورد شاخص های آب و انرژی و ارزش اقتصادی آب در تولید سیب: حوضه دریاچه ارومیه
کد مقاله : 1147-13CIAES (R1)
نویسندگان
سید حبیب الله موسوی1، دنیا میری2، مهرداد محمدی *2
1دانشگاه تربیت مدرس
2دانشجو
چکیده مقاله
تولید سیب به عنوان بخش مولد در اقتصاد باغبانی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. شهرستان ارومیه با دارابودن 26000 هکتار باغ سیب، رتبه اول تولید این محصول در سطح کشور را از آن خود کرده است. از طرفی افزایش تقاضا برای مواد غذایی به دلیل تنوع تغذیه‌ای و رشد جمعیت باعث شده بخش کشاورزی نسبت به سایر بخش‌های اقتصادی تولیدات خود را افزایش دهد، که این امر با افزایش استفاده از منابع آب و نهاده‌هایی مثل کود و سموم شیمیایی که انرژی بیشتری مصرف می‌کنند، میسر می‌گردد. از طرفی استفاده بیش از حد از کود و سموم شیمیایی در تولید این محصول نه تنها باعث استفاده غیر بهینه از انرژی گردیده بلکه خسارات جبران ناپذیری به محیط زیست و منابع آبی وارد می‌کند. لذا از آنجاییکه آب یکی از ارزشمندترین منابع طبیعی و نهاده‌های اصلی در تولید محصولات کشاورزی می‌باشد و نقش موثری در توسعه پایدار بخش کشاورزی دارد؛ تعیین ارزش اقتصادی آب در حوزه آبریز ارومیه به افزایش بهره‌وری منابع آب منطقه و صرفه‌جویی مصرف‌کنندگان و مدیریت صحیح تقاضا کمک بسیاری می‌کند. در این مطالعه برای بررسی میزان انرژی مصرفی و مصرف آب در تولید محصول سیب کارایی مصرف انرژی و ارزش اقتصادی آب برآورد گردید. برای بررسی داده‌ها معادل انرژی نهاده‌ها و محصولات برآورد و برای بررسی ارزش اقتصادی آب از روش تابع تولید بهره گرفته شد. نتایج نشان داد نسبت انرژی نهاده‌ها به محصول که نشان‌دهنده کارایی انرژی می‌باشد، در سطح مطلوب نبوده و بایستی میزان مصرف انرژی مورد توجه قرار گیرد. همچنین تولید نهایی نهاده آب در تولید سیب 15/0 و ارزش تولید نهایی آب 7/29141 ریال می‌باشد یعنی مصرف هرمترمکعب آب ارزشی برابر 7/29141 ریال ایجاد می‌کند، که به نظر می‌رسد کشاورزان منطقه مبلغ آب بهای بسیار بالاتری از ارزش اقتصادی آب در تولید محصول سیب پرداخت می‌کنند.
کلیدواژه ها
کارایی انرژی، آب، ارزش اقتصادی، سیب، ارومیه
وضعیت: پذیرفته شده برای ارائه شفاهی